De schijn van eeuwigheid

Als de definitie van goede kunst is dat het mensen aan het denken zet, of zelfs een schok te weeg kan brengen, dan is het project Sluipweg, waarlangs de Dood heeft weten te ontsnappen van Hans van Houwelingen een goed kunstwerk. Het bestaat uit gerecyclede grafstenen van geruimde graven, die samen een sluipweggetje vormen over de buitenste omwalling van het Kunstfort Vijfhuizen, deel van de Stelling van Amsterdam. Alle stenen zijn vrijwillig afgestaan door de families van de overledenen.

Co heeft niets tegen het hergebruiken van grafstenen, maar wat hem schokte en aan het denken zette was de ouderdom van deze stenen. In zijn naïviteit had hij gedacht dat dit stenen zouden zijn die al tientallen jaren oud waren, afkomstig van graven die hun rol hebben vervuld: de tranen zijn gestold, het leed is afgesleten en de oude steen krijgt een nieuwe toekomst als kunstwerk.

Maar dat bleek niet zo te zijn. De meeste stenen zijn relatief nieuw: kindergraven uit de jaren 80, zodat je weet dat de ouders waarschijnlijk nog leven, een opa die nog geen vijftien jaar dood is, zelfs een 'liefhebbende echtgenoot' die pas in 2008 ontslapen is. Grafstenen suggereren een monument te zijn voor de eeuwigheid. Het sluipweggetje in Vijfhuizen confronteert je er keihard mee dat deze eeuwigheid steeds korter wordt.

Is het sluipweggetje daarmee een soort sensatiezucht? Misschien niet. Voor de betrokkenen is het misschien zelfs een manier om toch nog een zekere eeuwigheid te bereiken in deze tijd van huurgraven. Misschien kan een kunstwerk als dit ook een aanzet zijn om nieuwe manieren te zoeken om onze dierbare overledenen te herdenken. Niet meer in massieve koude steen, maar bijvoorbeeld met een herdenkingspagina op internet. Tenslotte leeft de nagedachtenis van de gemiddelde mens tegenwoordig langer voort op het wereldwijde web dan op de gemeentelijke begraafplaats.

Over de rand van de beschaving

Vaste lezers van Kacokijk kennen Kaco's fascinatie voor de enorme openluchtmijnen van de RWE, die vlak over de grens in Duitsland liggen. Zowat het eerste blogje dat Kaco ooit maakte ging over Garzweiler, een bruinkoolmijn die we later opnieuw bezochten, evenals de zustermijn in Hambach. Laatst waren we weer eens terug, maar deze keer gingen we een stap verder: we zijn afgedaald in de enorme mijn. Niet als een illegale urban exploring expeditie, maar op uitnodiging. RWE organiseerde een bezichtiging en we werden samen met MMIM per comfortabele touringcar door de mijn gereden.

Helaas betekende dit georganiseerde bezoek dat we in de bus moesten blijven en niet halverwege even uit konden stappen voor een paar goede foto's. Niet getreurd, er was genoeg te zien: van dichtbij besef je nog beter hoe enorm het complex is met zijn monstrueuze graafmachines en tientallen kilometers aan lopende banden om alles af te voeren.

Na afloop van de rondleiding bezochten we het nabijgelegen bezoekerscentrum Niederaußem, gelegen naast de nieuwste bruinkoolcentrale van de RWE. Ka leefde zich helemaal uit op het fotograferen van het lijnenspel van de overvloedig aanwezige elektriciteitsmasten, die tot midden op de parkeerplaats stonden. RWE profileert zich graag in haar propaganda als een soort goedmoedige groene reus, die de wereld beter, schoner en CO2-armer maakt. Daar valt overigens nog wel wat op af te dingen, als je naar de RWE-centrales kijkt...

Dat geldt ook voor de manier waarop RWE omgaat met het landschap in de buurt. Het blijft bizar om te zien hoe de normale beschaving plots ophoudt en de mijn begint. Die grens is nu harder dan enkele jaren geleden: dwars door het landschap is een aarden wal aangelegd om het einde van de beschaving te markeren. Maar ja, na de hele middag braaf meegelopen te zijn met de PR-dienst van de RWE wilden we natuurlijk toch (illegaal) stapje over de rand nemen....

Het Ambonezenbosje

Tijdens de rondrit met Beuk en Jol bezocht Kaco het Ambonezenbosje. Als een oase ligt het aan de Dollarddijk in de Carel Coenraadpolder, een agrarische uithoek van Groningen. Een bijzondere plaats met een weinig gelukkige geschiedenis: begonnen als werkverschaffingskamp vóór de oorlog, een Duitse luchtdoelbatterij in de oorlog, een interneringskamp voor NSB'ers na de oorlog en uiteindelijk vanaf 1950 tot ver in de jaren 60 een kamp voor Ambonezen die als voormalig KNIL-militairen na de overdracht van Nederlands-Indië naar Nederland kwamen. Allemaal zaken die met elkaar gemeenschappelijk hebben dat ze het liefst ver buiten de bewoonde wereld werden gehouden.

Vooral voor de Ambonezen moet het zuur zijn geweest. Stel je eens voor, dat je als Nederlands soldaat uit het rijk van Insulinde komt en dan met je familie 'gedumpt' wordt in de leegte van Groningen. Ver weg van alles, zonder eigen vervoer, telefoon of werk, volledig afhankelijk gemaakt van de bedeling. De bewoners waren sterk op elkaar aangewezen. De saamhorigheid was dan ook groot. Zo groot, dat veel bewoners bij elkaar wilden blijven toen het kamp uiteindelijk opgeheven werd. Door de regering werden ze met geweld uit het kamp verwijderd.

Direct na het vertrek van de Ambonezen is het kamp gesloopt en het huidige bos geplant. Van de barakken is niets meer terug te vinden. Alleen een informatiebord 'bewijst' dat ze er ooit geweest zijn.

De enige tastbare herinnering is één enkele betonnen paal van de omheining. Een paal die direct de associatie oproept met prikkeldraadversperringen, zoeklichten en sadistische kampcommandanten. Dat beeld klopt, in ieder geval voor de periode dat het een interneringskamp voor NSB'ers was, zo blijkt uit de geschiedenis van het Ambonezenbosje.

Het Ambonezenbosje is nu een verstilde plek. Een klein maar mooi natuurgebiedje. Maar toch, na alle associaties die het opriep had ons reisgezelschap ernstig de behoefte om na het bezoek even de muizenissen uit het hoofd te laten blazen. Daar was dit wonderlijke picknickbankje bovenop de Dollarddijk dan weer goed voor.

Op expeditie naar de Toekomst

Midden in het Groningerland ligt de voormalige strokartonfabriek De Toekomst. Gesloten sinds 1968 heeft het veertig jaar lang staan te verkommeren, maar nu wordt er hard gewerkt om het een tweede leven te geven. Beuk was er in een vorig leven al vele malen langsgekomen en wilde altijd al eens een kijkje nemen in het monumentale fabrieksgebouw uit 1908. Reden om samen met Kaco een urban exploring expeditie op poten te zetten. De verwachtingen waren niet al te hoog gespannen, want wat kon er binnen nou te zien zijn na zoveel jaren verwaarlozing? Dat bleek dus heel veel te zijn. Een zaal vol fraai verroeste stoomketels bijvoorbeeld, die 15 jaar in de open lucht goed overleefd hadden. En een heleboel onduidelijk leidingen, kraantjes, trappen, meters en ketels, zoals deze:
Dus wat doe je dan? Dan ga je foto's maken....
Heel veel foto's....
Dankzij de bijzonder vriendelijke en bereidwillige beheerder konden we de volgende dag nog eens terugkomen om in alle rust kiekjes te schieten. Kijk voor nog veel meer hele mooie urban exploring en industrieel erfgoed foto's hieronder in de slideshow:

Er gaat niets boven Groningen...

Twee dagen op 'safari' in het Groningse land met Beuk en Jol. Geweldige gids, mooie muziek, heerlijk weer, goede gesprekken, veel kikkers en een bijzondere streek waar nog heel veel te ontdekken valt. Komende dagen meer over Gronigen. Hier alvast een voorproefje.

(Ger-i, voor jou ook genieten).

Exotisch wijntje

Een wijngaard in de stralende zon, dat moet wel een vakantiekiekje zijn...

Maar nee: deze foto is gemaakt tijdens een ommetje in de directe omgeving van de Koekstad. De ooit zo exotische wijnranken rukken op naar onze streken. Zo werd afgelopen jaren deze wijngaard geopend bij de Hof van Twello, waar een zeer smakelijke witte wijn wordt gemaakt. Da's geen toeval: Oost-Nederland blijkt zeer geschikt voor de wijnbouw. Meer dan de helft van alle Nederlandse wijngaarden liggen in en rond de IJsselvallei. Wacht maar af, er komt een tijd dat het IJsselwijntje net zo bekend is als de Moezelwijnen.

Wil je me weghebben ofzo?

Misschien is het een hele goede service voor toeristen die verdwalen in de wirwar van straatjes in de Koeksteedse binnenstad. Maar die dwingende toon...

pluk de dag!

Taal en woorden hebben een grote impact op hoe we de wereld zien. Bovenstaand metalen kunstwerk is te vinden in Museum Insel Hombroich, een aanrader voor iedereen die houdt van kunst, natuur, fotgraferen en lekker wandelen. Gedenk te sterven of pluk de dag ?!?

Het lichaam van Clara gelezen en besproken met de boekenclub. Heel gaaf om met een fantastische groep verschillende vrouwen te praten over een boek en ervaringen te delen. In dit boek staat aan het eind een uitdrukking die Ka echt raakte: L'absence est le plus grand de tous les maux.(afwezigheid is de grootste van alle kwalen).

Betrokken zijn, contacten, huiskamerconcert met bijzondere mensen en lieve vriendin, genieten van omgeving en van elkaar. Verbazing en bewondering voelen over de groene felheid van de oogjes van deze langpootmug die zo mooi contrasteren met het verroeste ijzer... tevredenheid en trots over de foto :-)

Dit zijn Ka's inziens een goed tegenwicht voor afwezigheid...

En nieuwsgierigheid :-) deze foto's staan al sinds vorig weekend in de bloglijst, maar het blogje schoot nog niet zo op. Co was echt benieuwd naar de samenhang van deze foto's.

Co die wil leren... ervaren... maf kan doen... plezier kan maken... soms uit evenwicht is...

Zijn als een tuimelpoppetje, leven geeft je een duwtje maar gelukkig zit er genoeg gewicht in de billen van Ka en Co om na wat heen en weer gewiebeld te hebben weer stabiel te staan.
Keep on 'dancing' en Carpe Diem!

Reus in een klein drama

Ka zag vanmorgen vroeg zomaar bij ons op de stoep deze indrukwekkende neushoornkever, één van de grootste insecten van Nederland. Bij nader beschouwing bleek zich echter een klein drama te hebben afgespeeld. De ongewervelde kolos had het afgelegd tegen de kleinere, maar veel talrijkere mieren. De mieren hadden hem gedood of verlamd en schoksgewijs werd de kleine gigant naar de mierenkolonie gesleept.

Wat ze daar met hun gepantserse snack wilden doen was niet helemaal duidelijk: de bordeauxrode minireus leek veel te groot voor de kolonie-ingang tussen de stoeptegels. Maar op één of andere manier kregen ze het toch voor elkaar. Toen Kaco vanavond weer ging kijken was de kever helemaal verdwenen.

Het Teylers Museum

Pas geleden bezocht Kaco één van onze favoriete musea, het Teylers Museum in Haarlem. Als je van een museum houdt dat zelf ook een museumstuk is, een onoverzichtelijke pakhuis vol onbekende voorwerpen, nieuwe ontdekkingen en vooral verwondering, dan is het een heerlijke plek. Teylers werd in 1784 geopend als een wetenschappelijk instituut. Zoals dat in die tijd van Verlichting nog kon, moest het alles bieden wat amateuronderzoekers nodig hadden, maar niet zelf konden betalen: wetenschappelijke instrumenten, fossielen, gesteenten, maar ook schilderijen, penningen, grafiek en een mooie bibliotheek. Omdat het museum zijn onderzoeksfunctie geleidelijk verloor, is het in vrijwel originele 18e/19e eeuwse stijl bewaard gebleven, met onder meer een fraaie 18e eeuwse zaal ovale zaal en een mooie 19e eeuwse bibliotheek. Opvallend stuk in die bibliotheek is het 'kastje van Büch', waarin een doorsnede uit de verzamelingen van de overleden schrijver, eilandengek en manisch verzamelaar Boudewijn Büch tentoongesteld is, waaronder het beroemde 'dodo'-botje.Dankzij de riante erfenis van de Haarlemse fabrikant en bankier Pieter Teyler van der Hulst kon het Teylers Museum het beste materiaal van zijn tijd aanschaffen. Zo bezit het de grootste elektrificeermachine ter wereld. In een tijd dat elektriciteit iets nieuws was, gold de machine als een brandpunt van vernieuwende wetenschap, de CERN-deeltjesversneller van zijn tijd. Maar ook andere apparaten, zoals globes, paraboolspiegels voor acoustische experimenten, een apparaat om de beweging van de planeten te demonstreren en Co's favoriet: een 7 foot telescoop gebouwd door William Herschel, de 18e eeuwse astronoom, telescoopbouwer en musicus die in 1781 de planeet Uranus ontdekte (de eerste ontdekking van een planeet sinds de oudheid!). Eén van de vele topstukken uit de bibliotheekcollectie (naast werken van ondermeer Audubon, Diderot, Darwin, Blaeu, Von Humboldt en James Cook) is de complete eerste druk van de Description de l'Égypte, een verzamelwerk in 23(!) delen over het leven, de natuur en de oudheden van Egypte, samengesteld door geleerden die in 1798 met Napoleon mee waren gereisd tijdens zijn Egyptische veldtocht. De 200e verjaardag van Napoleons bezoek aan het Teylers Museum was de reden om een tentoonstelling te organiseren rond dit boekwerk, dat de basis vormde voor de Egyptologie. Wat Co vooral interesseerde was dat de tentoonstelling ook een overzicht gaf van wat er in de 18e eeuw over Egypte bekend was in Nederland. De foto hierboven geeft hier een redelijk compleet overzicht van: wat vage horrorfantasieën, een mummie in een doodkist op pootjes, een been van een andere mummie en enkele afbeeldingen van piramides, die overigens allemaal gebaseerd waren op de enige piramide die Europeanen kenden: de puntige piramide van Cestius in Rome. Bijna niets dus. Geen wonder dat de minutieuze beschrijvingen uit de Description de l'Égypte insloegen als een bom.

Het Teylers Museum is uniek, zeker in Nederland waar de meeste musea niet aan de 'restylingsdwang' hebben kunnen ontkomen. Geen wonder dat het museum in de top 100 van de belangrijkste Nederlandse monumenten staat en zelfs is voorgedragen voor de Werelderfgoedlijst.

NB: alle foto's zijn aanklikbaar voor een vergroting.

Gezien in Haarlem...

Hoe noem je zoiets? Draadjes graffiti? Guerilla knitting? Wildbreien?

Update: het blijkt inderdaad guerilla knitting te heten. Kijk hier en hier voor blogs over dit fenomeen en heel veel afbeeldingen. Er blijken zelfs collectieven van wilde breisters te zijn, zoals Knit the City en Knitta Please. Misschien een idee ter navolging? Marsha? Krien? Iets voor jullie?

Mastman

Hoogspanningsmasten zijn zo gewoon, dat je soms iets extra's nodig heb om ze opnieuw te kunnen zien. Kaco had laatst zo'n moment toen we in Doetinchem deze mastman tegenkwamen. Kunstenaar Floris Schoonderbeek maakte dit 37 meter hoge kunstwerk shall we dance, dat een elektriciteitsmast voorstelt die een andere mast ten dans vraagt. Hoewel dit kunstwerk niet door iedereen wordt gewaardeerd, laat het volgens Kaco goed zien hoe mooi het lijnenspel van masten en elektriciteitskabels kan zijn. Hoogspanningsmasten hebben een slecht imago. Ze worden vooral geassocieerd met horizonvervuiling en de risico's van elektrische straling. We zijn daardoor geneigd om ze te negeren, maar als je er goed naar kijkt zie je dat het vaak mooie, sierlijke constructies zijn met een fraai uitgekiende vakwerkstructuur. De Nederlandse masten stammen af van een oerontwerp dat ooit gemaakt is door Gustave Eiffel, de vader van de Eiffeltoren. En dat is te zien; ze zijn doelmatig en toch mooi, met een soort ouderwetse elegantie.

Bij het zien van de mastman moest Co terugdenken aan de fotoserie die Ka jaren geleden maakte met haar toen net nieuwe digitale camera van de hoogste electriciteitsmasten van Nederland, de 163 meter hoge masten die de hoogspanningskabels over de Lek bij Lekkerkerk dragen. Het fotograferen van een elektriciteitsmast, zeker een aan het water, is een aanrader: afgezet tegen Hollandse wolkenluchten kun je eindeloos blijven variëren met patronen, lijnen, vormen en structuren.

Hoogspanningsmasten staan als reuzen in ons landschap. Net als de mastman kunnen ze iets menselijks hebben. Dat is ook het idee achter het leuke en originele ontwerp voor elektriciteitsmasten in IJsland (dat jammer genoeg door de crisis niet gebouwd is). Een idee dat ook opgepakt is in Lelystad en op internet.

Vindt u hoogspanningsmasten nog steeds niet mooi? Dat komt nog wel tegen de tijd dat ze uit ons landschap verdwijnen en zeldzaam worden. Dat moment is overigens dichtbij; TeneT is bezig met de introductie van een nieuw soort mast, de Wintrack: een onopvallende, efficiënte en dodelijk saaie mast. Wat zal er worden van onze oude Eiffelmasten? Ombouwen tot kunstzinnig 'landmark', zoals al gebeurd is in Groningen? Verbouwen tot windturbines? Het zal er wel op neer komen dat ze allemaal gesloopt worden en dat de laatste wordt verplaatst naar die nationale afvalbak voor overbodig geworden bouwsels, het Openluchtmuseum in Arnhem...

What's in a name?

Dankzij een doorverwijzing op Broerseblog krijgt Kacokijk regelmatig bezoekers uit alle hoeken van de wereld. Afgelopen week mochten we iemand verwelkomen uit King of Prussia in Pennsylvania. Kaco houdt van opvallende plaatsnamen en deze mooie naam prikkelt natuurlijk de nieuwsgierigheid...

Kennelijk zijn er meer op internet die dit leuk vinden. We kwamen King of Prussia tegen in deze lijst met de tien meest bijzondere plaatsnamen. Topper vonden we zelf het filosofische woestijngat Why (116 zielen) in Arizona. Maar ook Truth or Consequences (vernoemd naar een radiospelletje uit de jaren 50) deed het goed. En natuurlijk het fraaie Lost (slachtoffer van veelvuldige diefstal van z'n plaatsnaambordjes), dat we op een andere website tegenkwamen. Elders kwamen we Batman tegen, maar dat is voor ons niet zo bijzonder: het meervoud ervan ligt bij Koekstad om de hoek.

Bespiegelingen

Op koninginnedag zagen we deze zwaan broeden op een berg afval in de Koekstadse stadsgracht. Triest om een majestueuze vogel zo te zien zitten... Het zwanennest was overigens niet het enige boeiende dat te zien was bij de stadsgracht.
Dat krijg je als je bakken niet goed borgt. Gelukkig houdt dit bakje zijn hoofd nog net boven water. Wie zal 'm redden?

Alle vijf fout (+ bonusnummer)

Co is niet een man met opvallende muzikale gaven. Toch wordt hij elke ochtend wakker met meezingmuziek in zijn hoofd. En bij elke gelegenheid welt een toepasselijk deuntje op. Een fout deuntje. Want al schaamt Co zich er een beetje voor, Co heeft iets met foute muziek. En die kan soms heel lang blijven hangen... Afgelopen dagen heeft Co Ka en zijn collega Rob-in geteisterd met het disconummer Do the hustle. Om daar weer vanaf te komen besloot Co dit blogje te plaatsen met zijn top 5 aan foute muziek. Want gedeelde smart is halve smart.

1. Van McCoy - The Hustle. De top vijf begint uiteraard met hét deuntje van de afgelopen dagen:


2. Antz - Guantanamera. En een andere favoriet: Guantanamera, maar dan wel in de variant van de film Antz. Eigenlijk alleen dat traag voortslepende eerste stuk. Dat kan werkelijk daaagen in Co's hoofd blijven steken:


3. The Carpenters - Top of the world. De meeste deuntjes komen echter pas bovendrijven op toepasselijke momenten. Zo komt de tandglazuurverwoestende muziek van The Carpenters langs als Co het idee heeft dat hij het helemaal gemaakt heeft:


4. Gloria Gaynor - I will survive. En Gloria Gaynor komt natuurlijk uitstekend van pas op die momenten dat het juist niet gelukt is, maar dat Co er toch weer strijdvaardig tegenaan gaat:


5. Brenda Lee - I'm Sorry. Al zijn er ook voor Co momenten dat hij gewoon toe moet geven dat hij helemaal fout zat en er niets anders op zit dan de nederlaag te aanvaarden en excuses te maken. Dat zijn de momenten dat opeens Brenda Lee in zijn hersenpan weerklinkt...

Zijn ze fout? Natuurlijk zijn ze fout. En het is maar een kleine impressie van de voorraad foute muziek in Co's geest. Gelukkig is Co degelijk post-modern opgeleid. Dus hij weet: wansmaak is ook smaak. Do the hustle!

Bonusnummer. Gaat geen muziek dan te ver voor Co? Natuurlijk wel. Het bonusnummer is een nummer dat officieel bekend staat als het slechtste nummer dat ooit in de Nederlandse hitlijsten heeft gestaan: Zwaluw ach Zwaluw van Max en Betsy Anders uit 1965. Het nummer is eens omschreven als 'gezongen door een van elke muzikaliteit gespeend duo dat de bus nog moet halen, begeleid door een contactgestoorde pianist'. Let vooral op het muzikale intermezzo in het midden van het nummer:

Is ie fout of is ie fout?

Kloppen je concepten?

Ok, 't is een autoreclame. Maar de boodschap is prachtig. Bekijk je visie op onderwerpen eens van een andere kant.